Αθήνα, 2 Φεβρουαρίου 2010

Συνέντευξη ΑΝΥΠΕΞ, κ. Δ. Δρούτσα, στην εφημερίδα ΕΘΝΙΚΟΣ ΚΗΡΥΞ

κ. Δ. ΔΡΟΥΤΣΑΣ: Με αυτήν την πρώτη, σύντομη επίσκεψη εργασίας στις Ηνωμένες Πολιτείες, επιθυμούμε να βάλουμε τις βάσεις για μία νέα, πιο ουσιαστική σχέση με τις ΗΠΑ.

Είμαστε νέα κυβέρνηση και αυτή η επίσκεψη είναι μια καλή ευκαιρία για να παρουσιάσουμε τις δικές μας σκέψεις και προσεγγίσεις στα μεγάλα ζητήματα που απασχολούν την περιοχή μας.

Αναμφισβήτητα τα θέματα ιδιαίτερου ελληνικού ενδιαφέροντος είναι στο επίκεντρο των προσπαθειών μας και πάντα θα είναι. Οι ΗΠΑ παίζουν σημαντικό ρόλο στην περιοχή της ΝΑ Ευρώπης και της Ανατολικής Μεσογείου και είναι κρίσιμο να έχουν σαφή αντίληψη της ελληνικής οπτικής.

Θέλω όμως να τονίσω ότι στις επαφές, δεν περιορίζουμε τη συζήτηση μόνο στα θέματα αμέσου ενδιαφέροντος.

Στόχος και δέσμευση της νέας Κυβέρνησης είναι να κατακτήσει και πάλι η Ελλάδα τη θέση που της αξίζει στο διεθνές στερέωμα. Να αποκτήσει και πάλι δυνατή φωνή, φωνή που τα τελευταία χρόνια, δυστυχώς, είχε χάσει σε ένταση και ουσία. Ξαναχτίζουμε, σε ομολογουμένως δύσκολες συνθήκες, μια Ελλάδα η οποία συμμετέχει ενεργά σε όλα τα διεθνή γεγονότα. Έχουμε πολλά να προσφέρουμε, σε πολλά να συμβάλλουμε. Μπορούμε και θέλουμε να έχουμε ρόλο στην άμεση περιοχή μας, τα Βαλκάνια, τη Μέση Ανατολή. Θα έχουμε για παράδειγμα την ευκαιρία να ενημερώσουμε τους συνομιλητές μας για την ελληνική πρωτοβουλία «Ατζέντα 2014», ένα νέο οδικό χάρτη με στόχο την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση των Δυτικών Βαλκανίων μέχρι το 2014.

Αυτά τα μηνύματα θα επιδιώξουμε να περάσουμε στις επαφές που θα έχουμε στην Ουάσιγκτων με την ηγεσία του State Department και τα μέλη του Κογκρέσου, αλλά και με τον Γενικό Γραμματέα του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη, με τον οποίο θα έχω μία καλή ευκαιρία να συζητήσω για τις εξελίξεις στο Κυπριακό, μετά και την επίσκεψη του κ. Ban Ki-moon στην Κύπρο. Η τρέχουσα περίοδος είναι κρίσιμη για την Κύπρο και για τον ελληνισμό σε όλο τον κόσμο. Η Ελλάδα στέκεται δίπλα στον Πρόεδρο Χριστόφια, στις διαπραγματεύσεις που κάνει με τον τουρκοκύπριο ηγέτη. Είναι ξανά δίπλα στην Κύπρο όχι στα λόγια, αλλά με πράξεις. Με το Γενικό Γραμματέα θα έχουμε βέβαια και την ευκαιρία να συζητήσουμε σε βάθος και το θέμα του ονόματος της πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας και την πορεία των διαπραγματεύσεων που εξελίσσονται  υπό την αιγίδα του ΟΗΕ.

Στο σημείο αυτό επιτρέψτε μου και μία προσωπική αναφορά. Αυτή η επίσκεψη είναι για μένα μια πρώτη ευκαιρία να έρθω σε επαφή και να γνωριστώ με τη δυναμική κοινότητα των Ελλήνων της Αμερικής. Θεωρώ ότι η Ομογένεια είναι το συγκριτικό πλεονέκτημα της χώρας μας. Και οφείλουμε να σταθούμε δίπλα της και να αξιοποιήσουμε τις δυνάμεις της. Και αυτό θα προσπαθήσουμε να κάνουμε, με νέες ιδέες και νέο δυναμισμό.

ΕΡΩΤΗΣΗ: Πώς μπορεί να συμβάλλει η Ομογένεια στις ελληνοαμερικανικές σχέσεις;

κ. Δ. ΔΡΟΥΤΣΑΣ: Νιώθω τιμή που είμαι κι εγώ ένα μικρό κομμάτι του Ελληνισμού της διασποράς. Η Ομογένεια αποτελεί κεφάλαιο για την πατρίδα μας. Είναι ζωτικό μας κύτταρο. Ο κάθε Έλληνας, η κάθε Ελληνίδα εδώ είναι πραγματικός πρέσβης της χώρας μας. Και από άποψης εξωτερικής πολιτικής, η ομογένεια συμβάλλει στην προσπάθεια να υπερασπιστούμε τα εθνικά μας συμφέροντα, όπως και έχει αποδείξει πολλές φορές.

Προσβλέπω στις συναντήσεις που θα έχουμε εδώ και επιζητώ τη συνεχή επαφή μας. Ως Κυβέρνηση και ως Υπουργείο Εξωτερικών θα κάνουμε το παν, ώστε να μπορέσουμε να κάνουμε αυτή τη συνεργασία και τη συμβολή του ελληνισμού της διασποράς ακόμα πιο αποτελεσματική.

ΕΡΩΤΗΣΗ: Πώς σχολιάζετε το θέμα της ψήφου των Αποδήμων;

κ. Δ. ΔΡΟΥΤΣΑΣ: Η ψήφος για τους Έλληνες Εξωτερικού είναι ξεκάθαρη βούληση και κρίσιμη πρόκληση για όλους μας. Το θέμα αυτό είναι κορυφαίας σημασίας για την κυβέρνησή μας. Ήδη το Υπουργείο Εσωτερικών επεξεργάζεται ένα νέο νομικό πλαίσιο και ελπίζω ότι σύντομα αυτό θα τεθεί σε δημόσια διαβούλευση, μία καινοτόμο για την Ελλάδα μέθοδο δημοκρατικής συμμετοχής την οποία εφαρμόζει η νέα Κυβέρνηση. Πρέπει όμως να έχουμε στο νου μας ότι για να μπορέσουμε να προχωρήσουμε απαιτείται συναίνεση μεταξύ των πολιτικών δυνάμεων στην Ελλάδα. Ελπίζω ότι όλες οι πλευρές θα σταθούν στο ύψος των περιστάσεων και θα ανταποκριθούν σε αυτό το κάλεσμα του Ελληνισμού της οικουμένης.

Είναι πολύ χρήσιμο και σημαντικό για μας ως Κυβέρνηση να ακούσουμε απευθείας τη φωνή των συμπατριωτών μας. Να ακούσουμε τις εμπειρίες τους και να τις εντάξουμε στο τελικό κείμενο του νομοσχεδίου το οποίο θα κατατεθεί στη Βουλή. Στο πλαίσιο αυτό, θα ήθελα να απευθύνω πρόσκληση σε κάθε συμπατριώτη μας, μόλις τεθεί το νομοσχέδιο σε δημόσια διαβούλευση να το δει, να το μελετήσει και να εκφράσει τις απόψεις του. Θέλουμε τη γνώμη, τη γνώση και τις σκέψεις του. Η συμβολή του καθενός θα είναι πολύ σημαντική.

ΕΡΩΤΗΣΗ: Πιστεύετε πως η μετάβαση του Πρωθυπουργού, κ. Γιώργου Παπανδρέου, πρώτα στη Μόσχα, επηρεάζει το κλίμα στις ελληνοαμερικανικές σχέσεις, που φαίνεται να έχουν «ψυχρανθεί» μετά τη στροφή της γενέτειρας προς το Βορρά όσον αφορά στις ενεργειακές συμφωνίες;

κ. Δ. ΔΡΟΥΤΣΑΣ: Δεν είναι αυτά τα κριτήρια με τα οποία διαμορφώνεται το πρόγραμμα του Έλληνα Πρωθυπουργού. Μην ψάχνετε για κρυφούς συμβολισμούς. Έχουμε αναλάβει μια κρίσιμη αποστολή για τη χώρα. Να ξαναφέρουμε την Ελλάδα μας στο προσκήνιο. Να της δώσουμε τη θέση που της αξίζει στο διεθνές στερέωμα.  Στις σχέσεις μας με τις ΗΠΑ δεν υπάρχει σκιά. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι είμαστε ευχαριστημένοι από το σημερινό επίπεδο των σχέσεων. Είναι πεποίθησή μου ότι υπάρχουν ευρύτερα πεδία συνεργασίας και περιθώρια για ουσιαστική πρόοδο στις σχέσεις μας. Δυστυχώς, κατά την τελευταία πενταετία χάσαμε χρόνο και σε αυτόν τον τομέα.

Θέλω όμως να τονίσω ότι δεν υπάρχει σκιά στη σχέση της Ελλάδας με οποιαδήποτε χώρα. Έχουμε τα δικά μας συμφέροντα και τις δικές μας θέσεις. Θέσεις καθαρές, που βασίζονται στο σεβασμό του Διεθνούς Δικαίου. Δεν χρειάζεται να συμφωνείς σε όλα με το συνομιλητή σου για να οικοδομήσεις μια ουσιαστική συνεργασία. Αυτό ακριβώς θέλουμε να κάνουμε με τις ΗΠΑ.

Όσο για το πρόγραμμα του Πρωθυπουργού, για ένα πράγμα να είστε βέβαιοι: τόσο ο ίδιος ο Πρωθυπουργός όσο και το Υπουργείο Εξωτερικών θα καταβάλουμε κάθε δυνατή προσπάθεια για να πετύχουμε. Έχουμε μπροστά μας εβδομάδες πολύ εντατικής δουλειάς. Αυτό μας ζήτησε ο ελληνικός λαός και για αυτό μας τίμησε με την εμπιστοσύνη του.

ΕΡΩΤΗΣΗ: Η ονομασία της πΓΔΜ και τα ελληνοτουρκικά ζητήματα αποτελούν «αγκάθι» στις σχέσεις της Ελλάδας με τις ΗΠΑ;

κ. Δ. ΔΡΟΥΤΣΑΣ: Με τις ΗΠΑ υπάρχει παράδοση φιλίας και συνεργασίας. Οι κοινές μας αξίες αποτελούν το ισχυρό υπόβαθρο για την οικοδόμηση άριστων σχέσεων συνεργασίας. Και το πιο σημαντικό νομίζω ότι είναι η κοινή βούληση που υπάρχει αυτή τη στιγμή για περαιτέρω προώθησή τους. Άρα κάθε ανταλλαγή απόψεων μόνο γόνιμο έδαφος μπορεί να αποτελέσει για τις σχέσεις μας.

Ως προς το ζήτημα της ονομασίας της πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας, η επιλογή της προηγούμενης κυβέρνησης των ΗΠΑ να αναγνωρίσει τη λεγόμενη συνταγματική ονομασία της γειτονικής χώρας σίγουρα περιέπλεξε τα πράγματα και απομάκρυνε τη λύση, και αυτό το έχουμε επισημάνει στις ΗΠΑ ευθέως. Η θέση της Ελλάδας είναι ξεκάθαρη. Αναζητούμε ονομασία με γεωγραφικό προσδιορισμό έναντι όλων, «erga omnes». Θεωρούμε ότι οι ΗΠΑ μπορούν να παίξουν εποικοδομητικό ρόλο στην προσπάθεια αυτή και γι’ αυτό είναι σημαντικό να έχουν σαφή αντίληψη των ελληνικών θέσεων. Είναι σαφές, έχει υπογραμμισθεί με ομόφωνες αποφάσεις του ΝΑΤΟ και της ΕΕ, ότι η λύση του ζητήματος της ονομασίας είναι προϋπόθεση για την πρόοδο της ευρωατλαντικής πορείας της γειτονικής χώρας.

Στις σχέσεις με την Τουρκία, το μήνυμα που ήδη έχουμε στείλει στην τουρκική κυβέρνηση και πρωτίστως στον τουρκικό λαό είναι ότι επιθυμούμε σχέσεις φιλικές, σχέσεις ειρηνικές, σχέσεις κοινού μέλλοντος ανάπτυξης και συνεργασίας, στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής οικογένειας. Αυτό είναι και το βασικό μήνυμα της επιστολής που έστειλε την περασμένη εβδομάδα ο Έλληνας Πρωθυπουργός στον Τούρκο ομόλογό του. Αυτό ήταν και το πνεύμα κατά την πρόσφατη συνάντησή μου με τον Τούρκο Υπουργό Εξωτερικών. Την ίδια στιγμή όμως καθιστούμε σαφές ότι προϋπόθεση γι’ αυτό είναι ο πλήρης σεβασμός από την πλευρά της Τουρκίας του Διεθνούς Δικαίου, των κανόνων καλής γειτονίας, ο πλήρης σεβασμός της εδαφικής ακεραιότητας και των κυριαρχικών δικαιωμάτων της Ελλάδας. Και φυσικά η Τουρκία θα πρέπει να αναγνωρίσει την Κυπριακή Δημοκρατία και να συμβάλει εποικοδομητικά στην πρόοδο των διαπραγματεύσεων για επίλυση του Κυπριακού. Για μας αυτά είναι αυτονόητες προϋποθέσεις.

ΕΡΩΤΗΣΗ: Η Ελλάδα μπορεί να επανακτήσει τον ισχυρό ρόλο που είχε στη Μεσόγειο ως στενός σύμμαχος των ΗΠΑ, και τον οποίο φαίνεται πως πλέον κατέχει η Τουρκία;

κ. Δ. ΔΡΟΥΤΣΑΣ: Σκοπός μας είναι να ασκήσουμε δραστήρια εξωτερική πολιτική. Μια έξυπνη και θαρραλέα εξωτερική πολιτική πρωτοβουλιών και καινοτόμων ιδεών. Να αποκτήσουμε και πάλι παρουσία και διπλωματικό κεφάλαιο ιδιαίτερα στη γειτονιά μας, στα Βαλκάνια, τη Μέση Ανατολή, τη Μεσόγειο, τον Καύκασο και την περιοχή του Ευξείνου Πόντου, όπου σύντομα θα αναλάβουμε και την προεδρία του ΟΣΕΠ. Να γίνουμε πόλος διπλωματικής δράσης.

Οι ευκαιρίες, αλλά και οι προκλήσεις, είναι μεγάλες. Και οι απαντήσεις που θα δώσουμε τα επόμενα χρόνια θα καθορίσουν την πορεία όχι μόνο την δική μας, αλλά και ολόκληρης της περιοχής.

Και μιας και αναφερθήκατε στην Τουρκία, θέλω να τονίσω ότι δεν προσεγγίζουμε τις σχέσεις μας με καμία χώρα με ανταγωνιστικό πνεύμα. Είμαστε ευρωπαϊκή χώρα, μέλος της ΕΕ και του ΝΑΤΟ εδώ και πολλά χρόνια, με σαφείς θέσεις και στόχους, με όραμα ειρήνης και σταθερότητας για την περιοχή μας. Η Ελλάδα δεν προσδιορίζεται σε σχέση με άλλες χώρες που έχουν τα δικά τους ιδιαίτερα χαρακτηριστικά, τα δικά τους ανοιχτά προβλήματα και τις δικές τους μεγάλες προκλήσεις να αντιμετωπίσουν.

Με την Τουρκία συγκεκριμένα, θα μπορούσα να αντιστρέψω την ερώτησή σας και να σας παρουσιάσω μια προοπτική κοινών πρωτοβουλιών στο χώρο της Μέσης Ανατολής, όπου η κάθε χώρα θα συνεισφέρει με τα δικά της συγκριτικά πλεονεκτήματα. Θυμίζω το αντίστοιχο παράδειγμα της επίσκεψης Παπανδρέου-Τζεμ το 2002 στο Ισραήλ και τα Παλαιστινιακά Εδάφη, σε μια περίοδο που ο Αραφάτ ήταν αποκλεισμένος στη Ραμάλα και οι επαφές με το Ισραήλ είχαν παγώσει τελείως. Ήδη προετοιμάζεται και μία περιοδεία μου στις χώρες της Μέσης Ανατολής, με τις οποίες χώρες η Ελλάδα πάντα είχε μία ιδιαίτερη σχέση.