Αθήνα, 13 Οκτωβρίου 2010
Βασικά σημεία:
[Για την επικείμενη περιοδεία του ΥΠΕΞ στη Μέση Ανατολή:]
· Από τις 17 έως τις 20 Οκτωβρίου ο κ. Δρούτσας θα πραγματοποιήσει περιοδεία σε χώρες της Μέσης Ανατολής και συγκεκριμένα θα επισκεφθεί την Ιορδανία στις 17 του μηνός, το Ισραήλ και τα Παλαιστινιακά Εδάφη στις 18, την Αίγυπτο στις 19 και το Λίβανο στις 20 του μηνός.
· Η περιοδεία αυτή πραγματοποιείται σε μια κρίσιμη περίοδο για τις διαπραγματεύσεις για το Μεσανατολικό. Η χώρα μας έχει δηλώσει κατ’ επανάληψη το μεγάλο ενδιαφέρον της για τις εξελίξεις στην περιοχή, έχει δηλώσει την ετοιμότητα της να συμβάλει στις συζητήσεις που γίνονται.
· Εξίσου σημαντική παράμετρος είναι οι διμερείς σχέσεις της Ελλάδας. Η Ελλάδα έχει παραδοσιακά καλές σχέσεις με τον αραβικό κόσμο. Αυτές τις σχέσεις θέλουμε να τις εμβαθύνουμε.
· Και με το Ισραήλ η χώρα μας έχει ουσιαστικά ξεκινήσει μια εντατικοποίηση της συνεργασίας της σε στρατηγικό επίπεδο και στο επίπεδο των Πρωθυπουργών των δυο χωρών. Έχουμε πει ότι θέλουμε να διευρύνουμε το φάσμα της συνεργασίας.
[Για την ΠΓΔΜ:]
· Οσον αφορά στη σύναψη διπλωματικών σχέσεων μεταξύ Συρίας και Πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας, αυτή με τον τρόπο που έγινε δεν συνάδει με τις αποφάσεις του Συμβουλίου Ασφαλείας και δεν συνάδει με τις φιλικές σχέσεις που έχει η χώρα μας με τη Συρία. Οι επαφές μας είναι συνεχείς και περιμένουμε να δούμε μια ξεκάθαρη τοποθέτηση της Συρίας προς αυτή την κατεύθυνση.
· Και πάλι όμως θέλω να τονίσω ότι η ουσία του ζητήματος της ονομασίας δεν είναι εκεί, αλλά στις διαπραγματεύσεις που διεξάγονται υπό τον Ειδικό Εκπρόσωπο του Γενικού Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών, τον κ. Νίμιτς. Εκεί πρέπει να εστιάσει την προσοχή της η ηγεσία της ΠΓΔΜ. Δεν πρόκειται να έρθει η λύση από πουθενά αλλού. Ούτε πρόκειται να παρακαμφθούν οι διαδικασίες οι οποίες έχουν υιοθετηθεί ομόφωνα από την Ευρωπαϊκή Ένωση και το ΝΑΤΟ. Αυτό πρέπει να είναι απολύτως ξεκάθαρο.
[Για τις ελληνο-τουρκικές σχέσεις:]
· Όσον αφορά στις υπερπτήσεις, τις παραβάσεις και τις παραβιάσεις που κάνει η Τουρκία, αυτές είναι απαράδεκτες. Είναι έκνομες και υπεύθυνη γι’ αυτές είναι η Τουρκία. Γι’ αυτό το λόγο γίνονται από πλευράς μας όλες οι ενέργειες τόσο σε επιχειρησιακό όσο και σε διπλωματικό επίπεδο προκειμένου και να είναι σαφείς οι θέσεις μας και καταγεγραμμένες, αλλά και οι εταίροι μας και οι σύμμαχοί μας να γνωρίζουν ακριβώς αυτή τη συμπεριφορά της Τουρκίας η οποία είναι απειλή και για τη σταθερότητα στην περιοχή μας.
[Για το Κυπριακό:]
· Ειδικά για το θέμα διασκέψεως στο Κυπριακό, να θυμίσω ότι ο Πρόεδρος Χριστόφιας έχει ο ίδιος προτείνει το πλαίσιο μέσα στο οποίο θα μπορούσε να πραγματοποιηθεί μια τέτοια διάσκεψη προκειμένου πραγματικά να συμβάλλει στην πρόοδο επίλυσης του Κυπριακού. Αλλά για να έχει νόημα μια τέτοια διάσκεψη θα πρέπει προηγουμένως να έχει υπάρξει ουσιαστική πρόοδος στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. Πρόοδο την οποία δεν έχουμε δει μέχρι σήμερα, λόγω των θέσεων που λαμβάνει ο κ. Έρογλου, οι οποίες εν πολλοίς θυμίζουν εποχές περασμένων δεκαετιών.
· Και αν πράγματι η Τουρκία επιθυμεί να δει ταχεία πρόοδο στο Κυπριακό, τότε μπορεί να κάνει άμεσα δυο πράγματα. Να αποσύρει τα κατοχικά στρατεύματα και να επιστρέψει την πόλη της Αμμοχώστου, όπως έχει προτείνει ο Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της ενημέρωσης:
κ. Γ. ΔΕΛΑΒΕΚΟΥΡΑΣ: Καλή σας μέρα. Πριν ξεκινήσω θα ήθελα να σας παρουσιάσω δυο νέα στελέχη της Υπηρεσίας Ενημέρωσης και Δημόσιας Διπλωματίας. Είναι η Κύπρις Ζέρβα, η οποία θα δουλεύει στο κομμάτι της ενημέρωσης και ο Αλέξης Κατσαρέας που θα δουλεύει στο κομμάτι του διαδικτύου. Και να ευχαριστήσω τους δυο που αποχώρησαν, τον Σταμάτη Μεσσήνη ο οποίος ασχολιόταν μέχρι σήμερα με την ιστοσελίδα του Υπουργείου Εξωτερικών και τοποθετήθηκε στην Πρεσβεία μας στην Κοπεγχάγη και τον Τάσο Κέζα, ο οποίος ήταν στο κομμάτι της ενημέρωσης και τοποθετήθηκε στην Α4 Διεύθυνση.
Να περάσω στο πρόγραμμα της πολιτικής ηγεσίας.
Αύριο, Πέμπτη ο κ. Δρούτσας θα συμμετάσχει από κοινού με τον κ. Βενιζέλο στην Κοινή Σύνοδο Υπουργών Εξωτερικών και Άμυνας του ΝΑΤΟ που θα πραγματοποιηθεί στις Βρυξέλες. Οι συζητήσεις της συνάντησης θα επικεντρωθούν στο νέο αμυντικό δόγμα, το οποίο προγραμματίζεται να υιοθετηθεί το Νοέμβριο στη Σύνοδο Κορυφής που θα πραγματοποιηθεί στην Πορτογαλία.Θα συζητήσουν ακόμα το θέμα της πολιτικής ανοιχτών θυρών, τον αφοπλισμό, τον έλεγχο των εξοπλισμών και τη μη διασπορά, καθώς και τις σχέσεις του ΝΑΤΟ με άλλους Οργανισμούς όπως η Ε.Ε., ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών, ο ΟΑΣΕ κλπ.
Από τις 17 έως τις 20 Οκτωβρίου ο κ. Δρούτσας θα πραγματοποιήσει περιοδεία σε χώρες της Μέσης Ανατολής και συγκεκριμένα θα επισκεφθεί την Ιορδανία στις 17 του μηνός, το Ισραήλ και τα Παλαιστινιακά Εδάφη στις 18, την Αίγυπτο στις 19 και το Λίβανο στις 20 του μηνός. Η περιοδεία αυτή πραγματοποιείται σε μια κρίσιμη περίοδο για τις διαπραγματεύσεις για το Μεσανατολικό. Η χώρα μας έχει δηλώσει κατ’ επανάληψη το μεγάλο ενδιαφέρον της για τις εξελίξεις στην περιοχή, έχει δηλώσει την ετοιμότητα της να συμβάλει στις συζητήσεις που γίνονται. Είναι προσπάθεια μας, η οποία γίνεται πάντα σε συντονισμό με τους εταίρους μας στην Ε.Ε. και τις Ηνωμένες Πολιτείες. Είμαστε πράγματι σε μια κρίσιμη στιγμή και γι' αυτό έχει ακόμα μεγαλύτερη σημασία η συγκυρία στην οποία πραγματοποιείται η επίσκεψη. Θα έχουμε σημαντικές επαφές εκεί. Και ελπίζουμε κι εμείς από την πλευρά μας να μπορέσουμε να βοηθήσουμε ώστε οι διαπραγματεύσεις που ξεκίνησαν με δυσκολία για να πετύχουμε πρόοδο στο Μεσανατολικό να μπορέσουν να συνεχιστούν και να μας οδηγήσουν σε ένα αποτέλεσμα που ουσιαστικά θα σταθεροποιήσει την περιοχή και θα δώσει ευκαιρία στην ειρήνη για την Μέση Ανατολή.
Την Πέμπτη 21 του μηνός ο κ. Υπουργός θα έχει συνάντηση με τον Γενικό Γραμματέα του ΝΑΤΟ, ο οποίος θα πραγματοποιήσει επίσκεψη στη χώρα μας στο πλαίσιο της προετοιμασίας της Συνόδου Κορυφής του ΝΑΤΟ. Κατά την παραμονή του στην Ελλάδα ο κ. Ράσμουσεν αναμένεται να έχει συνάντηση επίσης με τον Πρωθυπουργό και τον Υπουργό Αμύνης. Τα θέματα της ημερήσιας διάταξης θα περιλαμβάνουν το νέο στρατηγικό δόγμα του ΝΑΤΟ, αλλά και τη σχέση του Οργανισμού με την Ε.Ε., με τον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών, το σχέδιο ανάπτυξης του αμυντικού πυραυλικού συστήματος.
Να περάσω στο πρόγραμμα του κ. Κουβέλη.
Σήμερα στις 4 θα έχει εθιμοτυπική συνάντηση με τον πρέσβη της Βραζιλίας, ενώ αύριο στις 10:30 θα δεχθεί στο γραφείο του τον πρέσβη της Νορβηγίας. Στις 2 ο Υφυπουργός θα συμμετάσχει σε γεύμα εργασίας στην Τράπεζα της Ελλάδας με τον Διοικητή της Τραπέζης Ελλάδας τον κ. Προβόπουλο, με θέματα συζήτησης την ανάπτυξη και τις επενδύσεις. Την Παρασκευή στις 15 του μηνός στις 11 θα έχει εθιμοτυπική συνάντηση με τον πρέσβη της Ουκρανίας στην Ελλάδα. Τη Δευτέρα 18 του μηνός στις 10 θα συμμετάσχει στη Μικτή Διυπουργική Επιτροπή με το Μαρόκο, κατά την οποία θα συζητηθεί η προώθηση των διμερών εμπορικών και οικονομικών συμφωνιών.Την Τετάρτη 20 του μηνός, στις 11 η ώρα, ο κ. Κουβέλης θα δεχθεί στο γραφείο του το Προεδρείο της Ελληνικής Ένωσης Επιχειρηματιών. Αναμένεται να συζητηθούν θέματα προώθησης της οικονομικής και εμπορικής συνεργασίας με τρίτες χώρες. Την ίδια μέρα στις 13:40 θα εκφωνήσει ομιλία σε συνέδριο του Economist με τίτλο “Second Sustainability Summit. The Green Agenda after Copenhagen”.
Αυτά όσον αφορά στο πρόγραμμα και είμαι έτοιμος να απαντήσω σε ερωτήσεις σας, αν υπάρχουν.
κ. Α. ΦΟΥΡΛΗΣ: Δεν ακούσαμε τίποτα για τον κ. Μπαγίς. Υπάρχει κάτι αυτή την εβδομάδα; Θα έρθει τελικά;
κ. Γ. ΔΕΛΑΒΕΚΟΥΡΑΣ: Κάποια προγραμματισμένη επαφή δεν έχουμε αυτή τη στιγμή, όχι.
κα Α. ΒΟΥΔΟΥΡΗ: Όσον αφορά την περιοδεία του κ. Δρούτσα στη Μέση Ανατολή, τονίσατε κι εσείς ότι πρόκειται για μια κρίσιμη συγκυρία. Είναι πράγματι για τη Μέση Ανατολή και όχι μόνο όσον αφορά την επίλυση του Παλαιστινιακού.
Εκτός από το να εκφράσουμε έμπρακτα το ενδιαφέρον μας, να βοηθήσουμε στις διαπραγματεύσεις για το Παλαιστινιακό υπάρχει κάποια άλλη στόχευση; Και επίσης θέλω να ρωτήσω γιατί δεν συμπεριελήφθη η Συρία στην περιοδεία;
κ. Γ. ΔΕΛΑΒΕΚΟΥΡΑΣ: Να ξεκινήσω πρώτα από όλα από την περιοδεία αυτή καθ' εαυτή.
Όπως είπαμε και προηγουμένως, γίνεται σε μια πολύ κρίσιμη συγκυρία για το Μεσανατολικό, αλλά εξίσου σημαντική παράμετρος είναι οι διμερείς σχέσεις της Ελλάδας. Η Ελλάδα έχει παραδοσιακά καλές σχέσεις με τον αραβικό κόσμο. Αυτές τις σχέσεις θέλουμε να τις εμβαθύνουμε. Ήδη, όπως γνωρίζετε, έχουν γίνει πάρα πολλές επαφές και στο επίπεδο του Πρωθυπουργού και στο επίπεδο του Υπουργού Εξωτερικών σε διμερές επίπεδο. Έχουμε πραγματικά καταφέρει και να κάνουμε αισθητή την παρουσία της Ελλάδας, αλλά και να αναπτύξουμε το φάσμα των διμερών σχέσεων με τις χώρες αυτές σε ένα ευρύ πεδίο συνεργασίας, το οποίο υπάρχει και στο χώρο της οικονομίας, στο χώρο των επενδύσεων, της πολιτικής συνεργασίας, με διαβουλεύσεις που γίνονται τόσο σε υπηρεσιακό όσο και σε πολιτικό επίπεδο, προκειμένου να μπορούμε να συζητάμε τα μεγάλα θέματα που απασχολούν την περιοχή μας.
Είναι ενδεικτικό ότι στις 22 Οκτωβρίου θα πραγματοποιηθεί στην Αθήνα η διάσκεψη για την κλιματική αλλαγή ενόψει της Συνόδου των Ηνωμένων Εθνών που θα γίνει στην Κανκούν στο Μεξικό. Ακριβώς και εκεί έχουμε καλέσει σημαντικούς ηγέτες της περιοχής, προκειμένου να μπορέσουμε οι χώρες της Μεσογείου να συντονίσουμε τη φωνή μας, να συντονίσουμε τη δράση μας, να παρουσιάσουμε κοινές θέσεις στο μέτρο του δυνατού, ενόψει της Συνόδου των Ηνωμένων Εθνών - ακριβώς η περιοχή μας έχει ανάγκη από αυτό τον συντονισμό, διότι θα είναι μια από τις πρώτες που θα πληγούν από τις συνέπειες του φαινομένου της κλιματικής αλλαγής.
Όλο λοιπόν αυτό το φάσμα των θεμάτων θέλουμε να συζητήσουμε και να προωθήσουμε. Μη ξεχνάμε άλλωστε ότι και με το Ισραήλ η χώρα μας έχει ουσιαστικά ξεκινήσει μια εντατικοποίηση της συνεργασίας της σε στρατηγικό επίπεδο και στο επίπεδο των Πρωθυπουργών των δυο χωρών. Έχουμε πει ότι θέλουμε να διευρύνουμε το φάσμα της συνεργασίας. Μόλις ολοκληρώθηκε μια επίσκεψη του Υπουργού Επικρατείας του κ. Παμπούκη, του Υφυπουργού κ. Δόλλη και του Γενικού Γραμματέα του Υπουργείου Εξωτερικών του κ. Ζέπου στο Ισραήλ όπου είχαν πολύ σημαντικές συναντήσεις.
Και ακριβώς η επίσκεψη και του Υπουργού Εξωτερικών θα δώσει την ευκαιρία και για πολιτικές διαβουλεύσεις, αλλά και για να συνεχίσουμε αυτή τη συνεργασία και να την εμβαθύνουμε.
Περνώντας τώρα στο θέμα του Μεσανατολικού, το Μεσανατολικό είναι ίσως ένα από τα κορυφαία ζητήματα για τις διεθνείς σχέσεις στον κόσμο. Είναι τόσο κρίσιμο το να λυθεί, που μπορεί αυτό να επηρεάσει και πάρα πολλές άλλες περιοχές του πλανήτη, αλλά να καθορίσει και το περιβάλλον, το χάρτη ασφαλείας για τα χρόνια που έρχονται.
Γι' αυτό ακριβώς το λόγο πρέπει να επενδύσουμε στη διαπραγματευτική διαδικασία, η οποία πολύ συχνά γίνεται στόχος από πλευρές οι οποίες δεν επιθυμούν την πρόοδο. Δεν είναι ένα εύκολο ζήτημα, το αντίθετο. Είναι πάρα πολύ σύνθετο ζήτημα. Γι' αυτό άλλωστε το λόγο και με τόσο μεγάλη δυσκολία πραγματοποιείται πρόοδος.
Έχουμε όμως καταφέρει να βάλουμε αυτή τη στιγμή μια βάση. Έχει ξεκινήσει η διαπραγματευτική διαδικασία, την οποία πρέπει να βοηθήσουμε όλοι να μείνει ζωντανή, να προχωρήσει, διότι βιώσιμη ειρήνη για τη Μέση Ανατολή μπορεί να προέλθει μόνο μέσα από αυτές τις διαπραγματεύσεις.
Γι' αυτό το λόγο -και αυτό θα είναι το μήνυμα μας- πηγαίνουμε στη Μέση Ανατολή. Θέλουμε να έχουμε επαφές με όλους τους εταίρους μας στην περιοχή, να δούμε πού ακριβώς βρίσκονται τα πράγματα και να προσπαθήσουμε με όλες τις δυνάμεις μας να στηρίξουμε αυτή τη διαδικασία, σε κάθε σημείο που μπορεί αυτό να κριθεί σκόπιμο και ωφέλιμο.
κα Α. ΒΟΥΔΟΥΡΗ: Δεν μου απαντήσατε για τη Συρία.
κ. Γ. ΔΕΛΑΒΕΚΟΥΡΑΣ: Συγνώμη, ναι. Για τη Συρία δεν κρίθηκε σκόπιμη αυτή τη στιγμή η συμπερίληψη της και για πρακτικούς λόγους. Θα το έχουμε υπόψη στο σχεδιασμό μας για το μέλλον.
κ. Δ. ΚΩΝΣΤΑΝΤΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Κύριε Εκπρόσωπε, ήθελα να επιμείνω λίγο στο ζήτημα των αραβικών που είπατε ότι υπάρχει μια βελτίωση και γίνονται προσπάθειες για βελτίωση. Αυτό που είδαμε είναι ότι ένας παραδοσιακός από δεκαετιών σύμμαχος της Ελλάδος, η Συρία, αναγνώρισε πρόσφατα την ΠΓΔΜ. Εγώ βλέποντάς το εξωτερικά και χωρίς άλλη πληροφόρηση λέω ότι η Συρία, το Ιράν δίπλα κλπ., έστειλαν ένα σήμα πολύ συγκεκριμένο, πολύ σαφές στην Αθήνα. Ότι δίνεις ενδεχομένως τον εναέριο χώρο σου για να ασκείται η ισραηλινή αεροπορία στον βομβαρδισμό του Ιράν, από εμάς όμως θα έχεις και τις συνέπειες. Θέλετε να μου πείτε ένα λόγο γιατί αυτή η ερμηνεία που δίνω εγώ δεν είναι σωστή, δηλαδή πώς εσείς ερμηνεύετε την αναγνώριση; Και επίσης μια λεπτομέρεια. Ειδοποιήθηκε η Αθήνα για το ότι η Συρία πρόκειται να προχωρήσει στην αναγνώριση της ΠΓΔΜ;
κ. Γ. ΔΕΛΑΒΕΚΟΥΡΑΣ: Δεν θα κρίνω την ανάλυση που κάνετε, θα σας πω όμως ότι πρέπει να μείνουμε στην ουσία. Η ουσία του θέματος είναι, όσον αφορά στη σύναψη διπλωματικών σχέσεων μεταξύ Συρίας και Πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας, ότι αυτή με τον τρόπο που έγινε δεν συνάδει με τις αποφάσεις του Συμβουλίου Ασφαλείας και δεν συνάδει με τις φιλικές σχέσεις που έχει η χώρα μας με τη Συρία. Σχέσεις παραδοσιακές και με δεδομένη τη στήριξη που έχει δώσει κατ’ επανάληψη η χώρα μας στη Συρία σε δύσκολες στιγμές όταν αυτή είχε να αντιμετωπίσει σοβαρά ζητήματα που απασχολούν την εξωτερική της πολιτική.
Από κει και πέρα το θέμα δεν έχει κλείσει. Θεωρούμε ότι η Συρία θα πρέπει να κάνει μια ξεκάθαρη τοποθέτηση η οποία ακριβώς να λαμβάνει υπόψη και να σέβεται τις αποφάσεις του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών.
Με τις ενέργειες αυτές ουσιαστικά υπονομεύεται η ίδια η διαπραγματευτική διαδικασία στο πλαίσιο των Ηνωμένων Εθνών. Κι αυτό από μια χώρα τη Συρία, η οποία δηλώνει ότι δίνει προβάδισμα στον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών.
Θα συνεχίσουμε τις επαφές και τις διαβουλεύσεις. Την περασμένη εβδομάδα πραγματοποιήθηκε διάβημα εκ νέου από το Γενικό Γραμματέα του Υπουργείου Εξωτερικών προς τον πρέσβη της Συρίας. Οι επαφές μας είναι συνεχείς και περιμένουμε να δούμε μια ξεκάθαρη τοποθέτηση της Συρίας προς αυτή την κατεύθυνση.
Και πάλι όμως θέλω να τονίσω ότι η ουσία του ζητήματος της ονομασίας δεν είναι εκεί, αλλά στις διαπραγματεύσεις που διεξάγονται υπό τον Ειδικό Εκπρόσωπο του Γενικού Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών, τον κ. Νίμιτς. Εκεί πρέπει να εστιάσει την προσοχή της η ηγεσία της ΠΓΔΜ. Δεν πρόκειται να έρθει η λύση από πουθενά αλλού. Ούτε πρόκειται να παρακαμφθούν οι αποφάσεις οι οποίες έχουν υιοθετηθεί ομόφωνα από την Ευρωπαϊκή Ένωση και το ΝΑΤΟ. Αυτό πρέπει να είναι απολύτως ξεκάθαρο. Νομίζουμε ότι όλοι οι εταίροι μας και στην Ευρωπαϊκή Ένωση, στις ΗΠΑ, οι σύμμαχοί μας, έχουν πλήρη συναίσθηση της πραγματικότητας και έχουν πλήρη συναίσθηση του γεγονότος ότι η ηγεσία της ΠΓΔΜ αυτή τη στιγμή ουσιαστικά κωλυσιεργεί. Δεν επιθυμεί τη λύση. Αυτό φαίνεται τουλάχιστον από τις πράξεις της.
Και είναι ενδεικτικό το γεγονός ότι ο κ. Γκρουέφσκι δεν ήταν παρών στη Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών. Δεν ήταν εκεί προκειμένου να έχουμε την ευκαιρία με ελληνική πρωτοβουλία για άλλη μια φορά να γίνει μια συνάντηση των δύο Πρωθυπουργών - συναντήσεις που καθιερώσαμε εμείς και πιστεύουμε ότι ακριβώς δημιουργούν τις προϋποθέσεις για ένα διαφορετικό κλίμα στις σχέσεις των δυο χωρών, που θα διευκολύνει και τη λύση στο πλαίσιο των Ηνωμένων Εθνών.
Αυτή είναι η πραγματικότητα. Η Ελλάδα θα συνεχίσει να στέλνει σταθερά αυτό το θετικό μήνυμα το οποίο έχει ως αποδέκτη όχι μόνο την κυβέρνηση της ΠΓΔΜ αλλά και την κοινωνία της και ελπίζουμε ότι κάποια στιγμή, σύντομα, θα βρούμε ανταπόκριση.
Αλλά πρέπει να είναι ξεκάθαρο και δεδομένο ότι χωρίς λύση δε μπορεί να υπάρξει πρόοδος στην ευρωατλαντική προοπτική της ΠΓΔΜ.
κ. Δ. ΚΩΝΣΤΑΝΤΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Και δεν μας είπατε, μας είχαν ενημερώσει προηγουμένως;
κ. Γ. ΔΕΛΑΒΕΚΟΥΡΑΣ: Επαφές έχουμε με όλους τους εταίρους μας τακτικά, συστηματικά και η ενέργεια αυτή της Συρίας ήταν σε αντίθεση με τις διαβεβαιώσεις που μας έδινε μέχρι πρόσφατα.
κ. Α. ΦΟΥΡΛΗΣ: Κύριε Εκπρόσωπε, όλη η κουβέντα που κάνετε και η ερμηνεία που δίνετε, αναφέρεται στις σχέσεις της Ελλάδας με την ΠΓΔΜ. Δεν έχετε τίποτα να μας πείτε για τις σχέσεις της Ελλάδας με τον αραβικό κόσμο σχετικά μ’ αυτό το θέμα; Για σας δηλαδή εξαντλείται η κίνηση της Συρίας στις σχέσεις Ελλάδας - ΠΓΔΜ; Δεν έχει να κάνει με την πολιτική που εσείς ασκείτε στη Μέση Ανατολή;
κ. Γ. ΔΕΛΑΒΕΚΟΥΡΑΣ: Πρώτα απ’ όλα σας επαναλαμβάνω ότι δε θεωρούμε ότι έχει λήξει αυτό το θέμα.
κ. Ν. ΜΕΛΕΤΗΣ: Πότε θεωρείτε ότι θα κλείσει το θέμα;
κ. Γ. ΔΕΛΑΒΕΚΟΥΡΑΣ: Όταν θα υπάρξει μια ξεκάθαρη τοποθέτηση εκ μέρους της Συρίας η οποία να συνάδει με τις αποφάσεις του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών. Είναι σαφές ότι αυτό είναι το πλαίσιο.
κ. Ν. ΜΕΛΕΤΗΣ: Η ίδια έκκληση αφορά και τις Ηνωμένες Πολιτείες, τη Ρωσία και την Κίνα που είναι σε εκκρεμότητα γι’ αυτά τα ζητήματα;
κ. Γ. ΔΕΛΑΒΕΚΟΥΡΑΣ: Οι χώρες αυτές έχουν δηλώσει ξεκάθαρα ότι θα εφαρμόσουν τη λύση που θα βρεθεί από τις διαπραγματεύσεις του ΟΗΕ.
κ. Ν. ΜΕΛΕΤΗΣ: Δηλαδή ζητάτε από τη Συρία να δηλώσει ότι μεν αναγνωρίζουν αλλά… Αυτό το οποίο λέτε αφορά προφανώς όλες τις χώρες που είναι σ’ εκκρεμότητα μέχρι να συμμορφωθούν με την απόφαση του Συμβουλίου Ασφαλείας. Δηλαδή δεν κατάλαβα τι συγκεκριμένο περιμένετε από τη Συρία.
κ. Γ. ΔΕΛΑΒΕΚΟΥΡΑΣ: Στη Συρία έχει γίνει σειρά διαβημάτων προκειμένου η χώρα αυτή να μας διατυπώσει ξεκάθαρα ποια είναι η θέση της ως προς το ζήτημα αυτό. Η σύναψη διπλωματικών σχέσεων όπως έχει γίνει αυτή τη στιγμή σύμφωνα με τις πληροφορίες που έχουμε, δε συνάδει με τις αποφάσεις του Συμβουλίου Ασφαλείας την Ηνωμένων Εθνών. Εμείς περιμένουμε λοιπόν από τη Συρία να μας πει ακριβώς, δεδομένου ότι είναι μια χώρα η οποία δίνει πολύ μεγάλη σημασία στη διεθνή νομιμότητα και στις αποφάσεις του Οργανισμού των Ηνωμένων Εθνών, στο πλαίσιο αυτό λοιπόν να τοποθετηθεί και μ’ έναν ξεκάθαρο τρόπο να μας πει ότι η πολιτική που ασκεί είναι σύμφωνη με αυτές τις αποφάσεις.
κ. Ν. ΜΕΛΕΤΗΣ: Και ρωτώ πάλι: Αυτή η έκκληση αφορά και τις άλλες μεγάλες δυνάμεις;
κ. Γ. ΔΕΛΑΒΕΚΟΥΡΑΣ: Δεν πρόκειται για έκκληση.
κ. Ν. ΜΕΛΕΤΗΣ: Ναι, αυτή η δήλωση αφορά και τις άλλες μεγάλες δυνάμεις; Καλείτε δηλαδή και τις Ηνωμένες Πολιτείες να δηλώσουν ξεκάθαρα ότι συμμορφώνονται…
κ. Γ. ΔΕΛΑΒΕΚΟΥΡΑΣ: Θεωρούμε ότι όλες οι χώρες πρέπει να σέβονται τις αποφάσεις του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών, είναι αυτονόητο αυτό. Και θεωρούμε ότι η απόφαση της κυβέρνησης Μπους ν’ αναγνωρίσει την ΠΓΔΜ με τη λεγόμενη συνταγματική της ονομασία, ήταν εσφαλμένη και δημιούργησε πάρα πολύ σημαντικά εμπόδια στη διαπραγματευτική διαδικασία. Εμπόδια που ακόμα και σήμερα δυσκολευόμαστε να ξεπεράσουμε.
Αυτά είναι πολύ σοβαρά ζητήματα και γι’ αυτόν ακριβώς το λόγο περιμένουμε από τη Συρία μια ξεκάθαρη τοποθέτηση η οποία θα είναι σύμφωνη, συμβατή με τις αποφάσεις του ΟΗΕ.
κ. Α. ΦΟΥΡΛΗΣ: Σε σχέση με τον αραβικό κόσμο, δεν κάνετε καμία ερμηνεία; Θεωρείτε ότι αυτή η εξέλιξη με τη Συρία έχει να κάνει αποκλειστικά και μόνο με το κεφάλαιο «σχέσεις Ελλάδας – πρώην ΠΓΔΜ»; Δε βλέπετε κανένα ζήτημα σε σχέση με την πολιτική σας στον αραβικό κόσμο;
κ. Γ. ΔΕΛΑΒΕΚΟΥΡΑΣ: Αυτή τη στιγμή το δεδομένο που έχουμε, είναι ότι η Συρία αποφάσισε να συνάψει διπλωματικές σχέσεις με την ΠΓΔΜ μ’ έναν τρόπο που δεν είναι συμβατός με τις αποφάσεις του Συμβουλίου Ασφαλείας. Αυτή είναι η πραγματικότητα. Η ανάλυσή σας που το γενικεύει και βάζει στο ίδιο καλάθι ολόκληρο τον αραβικό κόσμο…
κ. Α. ΦΟΥΡΛΗΣ: Εγώ απλώς ερώτηση έκανα και λέω: Εσείς την ερμηνεύετε μόνο έτσι, αποκλειστικά;
κ. Γ. ΔΕΛΑΒΕΚΟΥΡΑΣ: Είμαστε σε σταθερή και συνεχή επαφή με όλες τις χώρες, με όλους τους εταίρους μας στον αραβικό κόσμο, έχουμε πάρα πολύ καλή συνεργασία και θα συνεχίσουμε αυτή τη συνεργασία. Η Ελλάδα είναι ένας σημαντικός παίκτης στην περιοχή με φωνή, ισχυρή φωνή και με πάρα πολύ μεγάλη ευαισθησία στα ζητήματα που αφορούν την περιοχή μας.
Αυτό το ρόλο η Ελλάδα έχει υποχρέωση να τον παίξει. Και θα τον παίξει. Θα κάνει όλες τις ενέργειες που χρειάζονται, θ’ ακολουθήσει μια πολιτική η οποία να μπορέσει να στηρίξει και τις διμερείς επαφές μας με την περιοχή αυτή αλλά και τη διαδικασία ειρήνευσης στη Μέση Ανατολή. Αυτό θα το συνεχίσουμε. Από κει και πέρα έχουμε μια εξέλιξη, εξέλιξη δυσάρεστη ως προς τη Συρία και περιμένουμε μια ξεκάθαρη τοποθέτηση εκ μέρους της..
κ. Ν. ΜΕΛΕΤΗΣ: Δηλαδή περιμένετε η Συρία να άρει την απόφαση την οποία έχει πάρει..
κ. Γ. ΔΕΛΑΒΕΚΟΥΡΑΣ: Για την ώρα περιμένουμε μια ξεκάθαρη τοποθέτηση εκ μέρους της. Δεν την έχουμε ακόμα.
κ. Α. ΦΟΥΡΛΗΣ: Επειδή χθες είχαμε άλλη μια υπερπτήση στο Αγαθονήσι, ήθελα να σας ρωτήσω αν θεωρείτε ότι δια των υπερπτήσεων που βλέπουμε ότι επανέρχονται σταδιακά ακόμη και ενόψει της επίσκεψης του Τούρκου Πρωθυπουργού στην Αθήνα, εκτιμάτε πως η τουρκική πλευρά ουσιαστικά προσπαθεί να θέσει θέματα στη διαδικασία των διερευνητικών επαφών δια των υπερπτήσεων.
κ. Γ. ΔΕΛΑΒΕΚΟΥΡΑΣ: Η σύνδεση που κάνατε δε μπορεί να γίνει, πρώτα απ’ όλα διότι αντικείμενο των διερευνητικών επαφών είναι η οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας. Αυτό είναι σαφές και γνωστό. Όσον αφορά στις υπερπτήσεις, τις παραβάσεις και τις παραβιάσεις που κάνει η Τουρκία, αυτές είναι απαράδεκτες. Είναι έκνομες και υπεύθυνη γι’ αυτές είναι η Τουρκία. Γι’ αυτό το λόγο γίνονται από πλευράς μας όλες οι ενέργειες τόσο σε επιχειρησιακό όσο και σε διπλωματικό επίπεδο προκειμένου και να είναι σαφείς οι θέσεις μας καταγεγραμμένες, αλλά και οι εταίροι μας και οι σύμμαχοί μας να γνωρίζουν ακριβώς αυτή τη συμπεριφορά της Τουρκίας η οποία είναι απειλή και για τη σταθερότητα στην περιοχή μας.
Αυτή η συμπεριφορά είναι προφανές ότι δε μπορεί να συνεχιστεί. Εάν πραγματικά η Τουρκία επιθυμεί βελτίωση των σχέσεων με την Ελλάδα, δε μπορεί αυτή να νοηθεί με τη σημερινή πρακτική. Θα πρέπει ν’ αλλάξει αυτή η πρακτική εάν θέλει πράγματι η Τουρκία να έχει εξομάλυνση των σχέσεων με την Ελλάδα. Και φυσικά θα πρέπει να συνεκτιμήσουμε ότι η συμπεριφορά αυτή έρχεται σε αντίθεση και με τους κανόνες καλής γειτονίας. Οι κανόνες καλής γειτονίας αποτελούν και κριτήριο στην ενταξιακή διαδικασία της Τουρκίας.
κα Α. ΒΟΥΔΟΥΡΗ: Εφ' όσον μιλάμε για την ενταξιακή πορεία της Τουρκίας, εχθές από το Παρίσι ο Τούρκος Υπουργός Εξωτερικών Αχμέτ Νταβούτογλου επανέφερε την πρόταση για διεθνή διάσκεψη, μάλιστα εντός ενός ή δύο μηνών για ριζική λύση του Κυπριακού ώστε να μπορέσει απρόσκοπτα να προχωρήσει η ενταξιακή πορεία της Τουρκίας.
Η Αθήνα πώς εκτιμά, πώς βλέπει αυτή την πρόταση για διάσκεψη, που μάλλον θα γίνει και κατά τα πρότυπα του 2004;
κ. Γ. ΔΕΛΑΒΕΚΟΥΡΑΣ: Πρώτα απ’ όλα να σας πω ότι ακούμε από την Τουρκία διάφορες δηλώσεις κατά καιρούς οι οποίες έχουν μια θετική χροιά για πρόοδο στις σχέσεις μας, για βελτίωση των σχέσεών μας, για συνεργασία. Όλες αυτές οι δηλώσεις φυσικά είναι πολύ θετικές, αλλά για να έχουν νόημα πρέπει να συνοδεύονται από πράξεις. Ειδικά για το θέμα διασκέψεως στο Κυπριακό, να θυμίσω ότι ο Πρόεδρος Χριστόφιας έχει ο ίδιος προτείνει το πλαίσιο μέσα στο οποίο θα μπορούσε να πραγματοποιηθεί μια τέτοια διάσκεψη προκειμένου πραγματικά να συμβάλλει στην πρόοδο επίλυσης του Κυπριακού.
Αλλά για να έχει νόημα μια τέτοια διάσκεψη θα πρέπει προηγουμένως να έχει υπάρξει ουσιαστική πρόοδος στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. Πρόοδος την οποία δεν έχουμε δει μέχρι σήμερα, λόγω των θέσεων που λαμβάνει ο κ. Έρογλου, οι οποίες εν πολλοίς θυμίζουν εποχές περασμένων δεκαετιών. Αν η Τουρκία πραγματικά επιθυμεί ταχεία λύση του Κυπριακού, όπως κατά καιρούς λέει - και εμείς είμαστε οι πρώτοι που το στηρίζουμε αυτό, μακάρι να μπορούσαμε να το λύσουμε το Κυπριακό αύριο - θα πρέπει να χρησιμοποιήσει την επιρροή της, η οποία εκπορεύεται από το γεγονός ότι διατηρεί 40.000 κατοχικού στρατού, προκειμένου ο κ. Έρογλου να προσέλθει στη διαπραγμάτευση με διαφορετικές θέσεις, με θέσεις εποικοδομητικές.
Και αν πράγματι η Τουρκία επιθυμεί να δει ταχεία πρόοδο στο Κυπριακό, τότε μπορεί να κάνει άμεσα δυο πράγματα. Να αποσύρει τα κατοχικά στρατεύματα και να επιστρέψει την πόλη της Αμμοχώστου, όπως έχει προτείνει ο Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας.
κ. Ν. ΜΕΛΕΤΗΣ: Εγώ ήθελα να ρωτήσω το εξής: Επειδή είπατε για τις υπερπτήσεις και τις παραβιάσεις, ότι πρέπει να εγκαταλειφθούν αν θέλουν εξομάλυνση, πρέπει να σταματήσει αυτή η δραστηριότητα, ήθελα να ρωτήσω το εξής: Αυτή η συνεχιζόμενη πρακτική της Τουρκίας και η εντεινόμενη τα τελευταία χρόνια σε τι έχει επηρεάσει τη βελτίωση, τη δραματική βελτίωση των ελληνοτουρκικών σχέσεων για την οποία πανηγύρισαν οι δυο Πρωθυπουργοί και οι Υπουργοί Εξωτερικών και οι δύο κυβερνήσεις το Μάιο και φαντάζομαι θα συμβεί το ίδιο και τώρα, που δηλώνουν ότι υπάρχει μια μεγάλη βελτίωση στις διμερείς σχέσεις; Πού έχει επηρεάσει αυτή η αρνητική συμπεριφορά της Τουρκίας το Αιγαίο;
Και κάτι ακόμα: Οι παραβιάσεις αυτές, σε τι επηρεάζουν την ευρωπαϊκή πορεία της Τουρκίας;
κ. Γ. ΔΕΛΑΒΕΚΟΥΡΑΣ: Από το ’99 και μετά έχει ξεκινήσει μια διαδικασία βελτίωσης, προσέγγισης μεταξύ των δυο χωρών. Δυο χωρών που παραδοσιακά θεωρούνταν εχθροί. Παραδοσιακά θεωρούνταν ότι είναι δυο χώρες που πάντα θα συγκρούονται. Η προσπάθεια, η λογική είναι να μπορέσουμε να βρούμε τα πεδία συνεργασίας τα οποία θα δημιουργήσουν ένα διαφορετικό κλίμα στις διμερείς σχέσεις και σιγά-σιγά να καταφέρουμε να λύσουμε ζητήματα σοβαρά τα οποία άπτονται της ασφάλειας.
Το θέμα της παραβατικής συμπεριφοράς της Τουρκίας, το θέμα των διεκδικήσεων και των αμφισβητήσεων, είναι κάτι που αντιμετωπίζουμε με πολύ ξεκάθαρο τρόπο. Σας λέω ξανά, και στο επιχειρησιακό και στο διπλωματικό πεδίο. Είναι μια πραγματικότητα που πρέπει ν’ αλλάξει, που δε μπορεί να συνεχιστεί. Και όσο θα υπάρχει, δε θα μπορεί να υπάρξει εξομάλυνση των σχέσεων των δυο χωρών.
Εμείς θέλουμε μια καλή σχέση με την Τουρκία, η οποία όμως θα στηρίζεται σε ξεκάθαρες βάσεις. Αυτά δε μπορούν να επιτευχθούν όσο η Τουρκία θα συνεχίζει να εγείρει ανυπόστατα θέματα τα οποία έρχονται σε αντίθεση με το διεθνές δίκαιο. Είναι σαφές.
Και ακριβώς επειδή υπάρχει διεθνές δίκαιο, αυτό θεωρούμε ότι είναι η καλύτερη βάση για να καθορίσει τις σχέσεις μας.
ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: (μιλάει εκτός μικροφώνου σχετικά με τις ελληνοτουρκικές σχέσεις)
κ. Γ. ΔΕΛΑΒΕΚΟΥΡΑΣ: Είμαστε δυο γείτονες οι οποίοι μπορούν να συνεργαστούν σ’ ένα ευρύτατο φάσμα θεμάτων. Θυμίζω το Ανώτατο Συμβούλιο Συνεργασίας που ήταν το πιο πρόσφατο αλλά και από τα πιο σημαντικά βήματα που έχουν γίνει στην προσπάθεια προσέγγισης των δυο χωρών. Αναπτύξαμε τη συνεργασία σε πάρα πολλούς τομείς και δεν πρέπει να παραγνωρίσουμε ότι υπάρχουν πολλά που μπορούμε να κερδίσουμε από τη συνεργασία με την Τουρκία. Και στον οικονομικό τομέα και στον τομέα του τουρισμού και στον τομέα της συνεργασίας σε διάφορα άλλα θέματα.
Και ακριβώς πάνω σ’ αυτά μπορούμε να δουλέψουμε για να φέρουμε και οφέλη για την Ελλάδα που να υπηρετούν τα συμφέροντα της χώρας μας, αλλά και για να δημιουργήσουμε ένα καλύτερο κλίμα στις σχέσεις μας. Πρέπει όμως να είναι σαφές ότι δε μπορεί να υπάρξει εξομάλυνση των ελληνοτουρκικών σχέσεων χωρίς να πάψει αυτή ή τακτική εκ μέρους της Τουρκίας.
κ. Ε. ΠΑΛΛΑΣ: Ο Πρόεδρος της Ρωσίας πρόσφατα ήταν στην Κύπρο, σε μια πραγματικά πετυχημένη επίσκεψη και για την Κύπρο και για τη Ρωσία. Υπάρχει προγραμματισμός να έρθει και στην Ελλάδα;
κ. Γ. ΔΕΛΑΒΕΚΟΥΡΑΣ: Αυτή τη στιγμή δεν γνωρίζω να υπάρχει κάτι στο πρόγραμμα.
Σας ευχαριστώ.