Αθήνα, 23 Φεβρουαρίου 2010

κ. M. Lajčák: Κυρίες και κύριοι είμαι ιδιαίτερα χαρούμενος που έχω σήμερα την τιμή να υποδεχτώ τον φίλο μου Αναπληρωτή Υπουργό Εξωτερικών της Ελλάδας, κ. Δημήτρη Δρούτσα.

Η Σλοβακία και η Ελλάδα είναι δύο φίλες χώρες, σύμμαχοι, μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, του Βορεοατλαντικού Συμφώνου. Έχουμε πολύ κοντινές και συγγενικές απόψεις σε πληθώρα σημαντικών διεθνών θεμάτων, όπως για παράδειγμα τα Δυτικά Βαλκάνια, που και για τις δύο χώρες μας αποτελεί θέμα έντονου ενδιαφέροντος και στο οποίο λεπτομερώς αφιερωνόμαστε.  Μιλήσαμε για το πώς θα μπορούσαμε να εντατικοποιήσουμε τις διμερείς μας σχέσεις και αυτό αποτελεί τον δεύτερο λόγο για τον οποίο χαίρομαι που ο Αναπληρωτής Υπουργός Εξωτερικών της Ελλάδας, κ. Δημήτρης Δρούτσας, πραγματοποίησε την επίσκεψη του. Είναι η πρώτη επίσκεψη μέλους ελληνικής κυβέρνησης από την ένταξη της Σλοβακίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση και είναι ο πρώτος Υπουργός Εξωτερικών της Ελλάδας που επισκέπτεται τη Σλοβακία από το 1999.

Διαπιστώσαμε από κοινού ότι η απουσία προβλημάτων στις διμερείς σχέσεις οδηγεί κάποιες φορές στην αντίληψη ότι οι αμοιβαίες επισκέψεις δεν είναι απαραίτητες και ότι αρκεί να συναντιόμαστε στις Βρυξέλλες ή σε άλλες διεθνές διασκέψεις.

Ακριβώς όμως οι σημερινές συζητήσεις που είχαμε απέδειξαν ότι τα θέματα τα οποία απαιτούν πολύ λεπτομερή διαβούλευση και συζήτηση είναι πράγματι αρκετά τον αριθμό και συμφωνήσαμε στην πραγματοποίηση και άλλων επισκέψεων ανωτάτου επιπέδου κατά την διάρκεια του τρέχοντος έτους. 

Η Ελλάδα είναι βέβαια πολύ γνωστή στους Σλοβάκους πολίτες αφού αποτελεί για αυτούς τον δεύτερο πιο δημοφιλή τουριστικό προορισμό και αυτό είναι άλλο ένα θέμα που μας φέρνει ακόμα πιο κοντά. Μιλήσαμε επίσης και για τη βελτίωση της οικονομικής συνεργασίας, την αύξηση των ελληνικών επενδύσεων στη Σλοβακία και για τις δυνατότητες επενδύσεων από τη Σλοβακία στην Ελλάδα.

Μιλήσαμε φυσικά και για το θέμα που απασχολεί σήμερα όλη την Ευρώπη και αυτό είναι η χρηματοοικονομική κρίση στην Ελλάδα. Με έντονο ενδιαφέρον άκουσα από τον κ. Δρούτσα τις πληροφορίες και την ενημέρωση που μου παρέσχε για τα μέτρα που έλαβε η ελληνική Κυβέρνηση με σκοπό την αντιμετώπιση και υπέρβαση της κρίσης. Εξέφρασα την πλήρη υποστήριξη της Κυβέρνησης της Σλοβακίας για τα μέτρα που λαμβάνει η ελληνική κυβέρνηση και την εμπιστοσύνη μου στην ικανότητα της ελληνικής Κυβέρνησης και της ελληνικής οικονομίας, του χρηματοοικονομικού συστήματός της, να ξεπεράσει αυτά τα πρόσκαιρα, προσωρινά προβλήματα και βεβαίως να επανακτήσει την πλήρη εμπιστοσύνη του συστήματος.

Περαιτέρω, μιλήσαμε αρκετά λεπτομερώς για διεθνή θέματα, κυρίως για τα Δυτικά Βαλκάνια και τις προοπτικές της διεύρυνσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης και εστιάσαμε κυρίως σε περισσότερα ευρωπαϊκά θέματα. Μπορώ να αναφέρω για παράδειγμα τη συγκρότηση της μελλοντικής Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Εξωτερικής Δράσης και θέλω να πω ότι πράγματι έχουμε, για πληθώρα θεμάτων, πολύ συγγενικές απόψεις, αν όχι ταυτόσημες. Και ως εκ τούτου χαίρομαι ιδιαιτέρως που διεξήγαμε τις συζητήσεις αυτές. Για άλλη μια φορά θέλω να καλωσορίσω τον κ. Δρούτσα στην Μπρατισλάβα.

κ. Δ. Δρούτσας: Καταρχάς θα ήθελα να σε ευχαριστήσω, Miroslav, για τη θερμή υποδοχή. Είχαμε την ευκαιρία να κάνουμε μια ανασκόπηση των διμερών μας σχέσεων. Όπως προείπε ο κ. Lajčák, οι διμερείς μας σχέσεις είναι ανέφελες, άρα μπορούμε να εστιάσουμε τις συζητήσεις μας σε μια σειρά περιφερειακών και διεθνών θεμάτων, στα οποία συνειδητοποιούμε ότι μοιραζόμαστε μια κοινή προσέγγιση σε όλα.

Στο πλαίσιο αυτό, δράττομαι της ευκαιρίας να εκφράσω την ειλικρινή μου εκτίμηση για τη συμμετοχή της Σλοβακίας στην Κύπρο, τη σημαντική παρουσία της στην ειρηνευτική δύναμη του ΟΗΕ, αλλά και τις πρωτοβουλίες της Σλοβακικής Πρεσβείας στη Λευκωσία σε δικοινοτικό επίπεδο, που είναι ύψιστης σημασίας για τις εξελίξεις.

Θα ήθελα επίσης να εστιάσω και στις εξελίξεις στα Βαλκάνια. Θεωρώ ότι αυτό ήταν κυρίως το επίκεντρο των συζητήσεών μας σήμερα. Και εδώ πάλι διαπιστώσαμε ότι έχουμε κοινές απόψεις και κοινή γραμμή στα θέματα αυτά.

Όπως γνωρίζετε, η περιοχή των Βαλκανίων είναι για την Ελλάδα ύψιστης προτεραιότητας, πράγμα το οποίο δείξαμε και στο παρελθόν, το 2003, όταν η Ελλάδα είχε την Προεδρία της Ε.Ε, με τη γνωστή «Ατζέντα της Θεσσαλονίκης», η οποία αποτελεί και σήμερα τον ακρογωνιαίο λίθο της βαλκανικής πολιτικής της Ε.Ε..                 

Συνεπώς, η ενσωμάτωση όλων των χωρών των Δυτικών Βαλκανίων στην Ε.Ε. είναι κορυφαία προτεραιότητα για την Ελλάδα. Στο πνεύμα αυτό, η νέα ελληνική Κυβέρνηση έχει προωθήσει μια νέα πρόταση, μια νέα πρωτοβουλία, την οποία ονομάζουμε «Ατζέντα 2014», με σκοπό να τεθεί μια ημερομηνία–στόχος για την ένταξη και ενσωμάτωση όλων των χωρών των Βαλκανίων στην Ε.Ε.. Αυτό θα στείλει ένα ξεκάθαρο μήνυμα στην περιοχή, ότι αξίζει να συνεχίσουν, με ταχείς ρυθμούς, τις απαραίτητες μεταρρυθμίσεις ώστε να εκπληρώσουν τα προαπαιτούμενα κριτήρια για να καταστούν μέλη της Ε.Ε..

Μάλιστα θέτουμε μια συμβολική ημερομηνία, το 2014, 100 χρόνια μετά το ξέσπασμα του Α΄Παγκοσμίου Πολέμου, το οποίο κανείς μπορεί να θεωρήσει ως την απαρχή των περισσοτέρων από τις ανοικτές συγκρούσεις που ακόμα αντιμετωπίζουμε στα Βαλκάνια.

Με αυτήν την πρωτοβουλία θέλουμε επίσης να υπενθυμίσουμε στα κράτη-μέλη της Ε.Ε. και στην κοινή γνώμη σε αυτά ότι η Ε.Ε. αποτελεί στην πράξη το πιο επιτυχημένο μοντέλο ειρήνης και ότι η Ε.Ε. οφείλει να αναλάβει τις ευθύνες της και για την περιοχή των Βαλκανίων και να προωθήσει εδώ την ειρήνη και τη σταθερότητα. Αυτό μπορεί να επιτευχθεί με τον καλύτερο τρόπο συμπεριλαμβάνοντας αυτές τις χώρες στην ευρωπαϊκή μας οικογένεια.

Αυτά ήταν τα κυριότερα θέματα στα οποία επικεντρωθήκαμε στις συζητήσεις μας και θα ήθελα και πάλι να σας ευχαριστήσω θερμά για τη φιλοξενία σας. Ελπίζω σύντομα να μου δώσετε την ευκαιρία και από την πλευρά μου να σας υποδεχτώ στην Ελλάδα.                           

Εν κατακλείδι, θα ήθελα επίσης να εκφράσω τις ευχαριστίες μου για τα ειλικρινή και πολύ σημαντικά λόγια σας, για την αλληλεγγύη που η Σλοβακία και η Κυβέρνησή σας επιδεικνύει προς την Ελλάδα και την ελληνική Κυβέρνηση στις προσπάθειες που καταβάλλουμε για να αντιμετωπίσουμε τις προκλήσεις και τις δυσκολίες της οικονομικής κατάστασης. Θα  ήθελα να σας διαβεβαιώσω ότι η ελληνική Κυβέρνηση κάνει ό,τι είναι απαραίτητο για να αντιμετωπίσει με σοβαρό τρόπο την κατάσταση.

Αυτό που εμείς χρειαζόμαστε περισσότερο από τους ευρωπαίους εταίρους μας είναι ένα ισχυρό πολιτικό μήνυμα εμπιστοσύνης στην αξιοπιστία της Ελλάδας και στην ελληνική Κυβέρνηση. Και ακριβώς αυτά τα λόγια που χρησιμοποίησες, Miroslav, είναι το πιο σημαντικό εφόδιο που μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε αυτή τη στιγμή.

Για μια ακόμη φορά, θα ήθελα να σας ευχαριστήσω για την αλληλεγγύη που έχετε δείξει σε εμάς.                                                                  

Δημοσιογράφος: Θα ήθελα να σας ρωτήσω κ. Lajčák, ποιές είναι οι απόψεις σας για την πρωτοβουλία «Ατζέντα 2014» και με ποιούς τρόπους μπορούν τα άλλα κράτη-μέλη της περιοχής να συνεισφέρουν σε αυτήν την προσπάθεια?

κ. M. Lajčák:  Κατ’ αρχήν, όπως υπογράμμισα και στις συζητήσεις μας, θεωρώ ότι η Ατζέντα 2003 που έγινε δεκτή στη Θεσσαλονίκη κατά την διάρκεια της Ελληνικής Προεδρίας είναι το πιο αξιόπιστο βήμα της Ευρωπαϊκής Ένωσης που αφορά στην περιοχή των Δυτικών Βαλκανίων και αποτελεί ουσιαστικά πρόγραμμα εν ισχύ και σήμερα. Την Ατζέντα 2014 τη βλέπουμε ως μια προσπάθεια επανατοποθέτησης του οράματος, ως μία στρατηγική επανάκτησης της αξιοπιστίας της διαδικασίας διεύρυνσης και ως τέτοια την καλωσορίζουμε. 

Δεν μπορώ να κρύψω την κριτική μου για τη σημερινή κατάσταση στην οποία βρίσκεται η πολιτική της διεύρυνσης που έχει χάσει την αξιοπιστία της. Σε σύγκριση με το τελευταίο κύμα διεύρυνσης της Ε.Ε., η σημερινή προσέγγιση δεν προσφέρει ως ορατό σκοπό και όραμα την ένταξη στην Ε.Ε.. Ως εκ τούτου, δεν προσφέρει κίνητρο, δεν παρακινεί τις χώρες για μεταρρυθμίσεις και αλλαγές. Από αυτήν την άποψη βλέπουμε την Ατζέντα 2014 ως προσπάθεια επαναμορφοποίησης του οράματος και ανάκτησης της χαμένης αξιοπιστίας της διαδικασίας διεύρυνσης.  

Είναι πολύ σημαντικό οι χώρες αυτές των Δυτικών Βαλκανίων να εκλάβουν την Ατζέντα 2014 ως κίνητρο για την εντατικοποίηση των μεταρρυθμιστικών τους αλλαγών γιατί η Ευρωπαϊκή Ένωση είναι σημαίνει ακριβώς μεταρρυθμίσεις. Πρέπει να γίνει συνείδηση ότι αυτό είναι το καθήκον τους και δεν θα το διεκπεραιώσει κάποιος άλλος αντ’ αυτών. Δεν πρέπει ούτε κατά στιγμήν να διανοηθούν ότι εμείς αναλαμβάνουμε την ευθύνη εκπλήρωσης των στόχων τους. Η πρώτιστη ευθύνη είναι δική τους. Υπό το πρίσμα αυτό, βεβαίως η Σλοβακία καλωσορίζει την Ατζέντα 2014.